Nhìn tương lai Miến Điện qua lăng kính lượng tử và kỹ thuật số?

22/03/2021

Gellert Nguyễn

22-3-2021

Cám ơn tác giả Nguyễn Đan Quế qua bài viết Tương lai nào cho Miến Điện đăng trên báo Tiếng Dân. Nhân dịp này, với thành tâm tôn kính bậc trưởng thượng, kẻ hậu bối mạo muội xin đóng góp một vài suy nghĩ thô thiển.

Tương lai của Miến Điện sẽ do toàn dân Miến định đoạt, không ai khác hơn, nhưng diễn biến rất khó lường đoán. Từ ngày đảo chánh 1/2/2021 cho đến nay, đã có hơn 250 người dân biểu tình bị chính quyền quân phiệt giết chết là một kết quả thương tâm. Dân chúng yêu chuộng tự do hay chính quyền độc tài, ai sẽ thắng ai là một tương lai bất định.

Bất hạnh cho Miến là, không còn có sự hỗ trợ quốc tế như trước đây. Thanh thế của bà Aung San Suu Kyi xuống thấp, nên không gây tiếng vang. Mỹ cũng không có lý do can thiệp quân sự vì kinh nghiệm của Afghanistan và Iraq còn đó. Trong các vấn đề an ninh của Đài Loan và ủng hộ cho Hồng Kông, Mỹ cũng tỏ ra dè dặt hơn. Còn quá nhiều yếu tố để theo dõi sự thay đổi của Miến Điện.

Bài viết đặt vấn đề thảo luận dân chủ hóa cho Miến Điện trong một khuôn khổ là không thực tế. Triển vọng của Miến Điện không liên hệ đến bối cảnh của khoa lượng tử và kỹ thuật số. Miến Điện còn lạc hậu trong vấn đề canh tân kỹ thuật.

Khi kết luận “Cơ học Lượng tử phát hiện xuống dưới nguyên tử thì vật chất vừa là điểm vừa là sóng, đưa đến Cách mạng kinh tế – khoa học kỹ thuật cao, thường được biết dưới tên Cách Mạng Số”, là không có mối liên hệ nhân quả. Công nghiệp hoá tại các nước phương Tây (kỹ nghệ dệt may, điện, xe hơi, sinh học, điện tử, robotics, agorithm) là một trào lưu chung, không phải do Cơ học Lượng tử tạo ra tất cả. Nhận ra vấn đề tiến trình cách mạng kỹ thuật số cần phải có một cái nhìn tổng hợp trong trường kỳ.

“Cao Trào Nhân Bản Hóa xuất hiện qui mô toàn cầu. Không gì cản nổi” là một viễn tương lạc quan. Thực tế cho thấy, tương lai của nhân loại là bi quan, cụ thể nhân quyền không còn được thế giới văn minh tôn trọng. Kỳ thị chủng tộc và bạo hành người châu Á ngay trên đất Mỹ xảy ra hằng ngày là trầm trọng, Trung Quốc tàn ác đối với người Duy Ngô Nhĩ là một bằng chứng thương tâm. Nhân phẩm của người Việt khắp nơi bị chà đạp qua các vụ buôn người, mãi dâm là ô nhục, không có gì gọi là “nhân bản trên toàn cầu”, cao trào nhân bản chưa xuất hiện là đúng hơn.

“Khoảng 20 nước giàu, nằm về Bắc bán cầu. Hàng đầu là Mỹ  – Trung – Nhật – Đức – Nga với cơ chế Thế Liên Hoàn ngầm vừa chạy đua làm cách mạng Số (trí tuệ nhân tạo, máy tính lượng tử…); vừa hợp tác để chuyển giao Kỹ Nghệ Hóa cho các nước nghèo”. 

Thực tế trái ngược. Các nước đang trong bối cảnh phân hoá, nên không có thế liên hoàn và hợp tác. Trung Quốc trỗi dậy và uy hiếp thế giới. Mỹ suy yếu đang cố hồi phục, Đức không thể lãnh đạo châu Âu. Không có bằng chứng nào cho thấy là các nước giàu đang chuyển giao kỹ nghệ hoá cho các nước nghèo. Khó khăn nhất cho các nước nghèo là nền giáo dục tụt hậu và không có trang thiết bị để tiếp nhận và sử dụng khi được chuyển giao công nghệ. Đó là hai lý do chính. Một bằng chứng hiển nhiên khác là việc tiêm chủng cho các nước châu Phi cũng không được các nước giàu quan tâm đúng mức.

Quan trọng nhất là về cơ sở lý thuyết cho việc hợp tác quốc tế trong tương lai là “Hợp tác Bắc – Nam về kinh tế Cùng Giao hòa Đông – Tây về văn hóa”. Mô hình Bắc Nam và Đông Tây là thuộc về quá khứ Chiến tranh Lạnh. Hiện nay, không có một sách giáo khoa về lý thuyết Bang giao Quốc tế nào còn đề cao Hợp tác Bắc – Nam và Giao hòa Đông – Tây. Tham khảo bất cứ sách giáo khoa nào cũng sẽ không thấy điều này.

Chúng ta đang sống trong một thời đại bất thường và không có đối sách. Nền dân chủ lâm nguy và kinh tế thị trường không vận hành hoàn hảo. Toàn cầu hoá đang lúc thoái trào. Ảnh hưởng của kỹ thuật số đang trỗi dậy làm cho con người không còn cần phải tiếp xúc nhau, nhiều loại công việc sẽ biến mất và robitics sẽ đảm nhiệm, tương quan con người không còn nhân bản và nền tảng gia đình khắp nơi đang lung lay.

Tóm lại, Nhân Bản là một triết thuyết, còn Cao Trào là hành động đang được hưởng ứng. “Cao Trào Nhân Bản Hóa xuất hiện qui mô toàn cầu” chỉ là ước vọng chân thành của người có thiện tâm đáng kinh trọng. Cuối cùng, bài viết cần tu chỉnh toàn diện về bố cục và nội dung.