Lê Văn Sinh: MỘT BƯỚC TIẾN CỦA CÔNG LÝ
Lê Văn Sinh
MỘT BƯỚC TIẾN CỦA CÔNG LÝ
1. Vụ án tử tù Hồ Duy Hải đến nay đã kéo dài hơn 12 năm, trải qua cấp xét xử sơ thẩm, phúc thẩm và giám đốc thẩm. Theo luật, phán quyết của Tòa giám đốc thẩm là tối hậu. Trớ trêu thay, vụ án này chưa thể khép lại.
Chỉ một ngày sau bài phát biểu của Chánh án Tòa án Nhân dân Tối cao Nguyễn Hòa Bình tại Quốc hội (15/6), Ủy ban Tư pháp Quốc Hội đã họp, thảo luận về tính đúng đắn, sự phù hợp pháp luật của quyết định giám đốc thẩm.
Đa số các thành viên Ủy ban Tư pháp Quốc Hội đánh giá những vi phạm trong điều tra, truy tố, xét xử vụ án Hồ Duy Hải là nghiêm trọng, có thể làm thay đổi bản chất vụ án. Điều này trái ngược hoàn toàn với phán quyết của toàn bộ thành viên Hội đồng Thẩm phán TANDTC.
Từ nhận định đó, họ kiến nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị xem xét lại quyết định giám đốc thẩm theo đúng thẩm quyền tại điều 404 Bộ luật tố tụng hình sự. (Tuổi Trẻ, 16/6/2020. Đa số ủy viên Tư pháp đề nghị xem lại quyết định giám đốc thẩm vụ Hồ Duy Hải)
2. Nếu Ủy ban Thường vụ Quốc hội chấp thuận kiến nghị xem xét lại quyết định giám thẩm của Ủy ban Tư pháp Quốc Hội, lịch sử tư pháp Việt Nam chứng kiến một sự kiện chưa từng có tiền lệ. Đó là : (i).Theo luật định, Hội đồng Thẩm phán TANDTC hiện thời đã hết quyền xét lại quyết định giám đốc thẩm, (ii). Một Hội đồng Thẩm phán TANDTC mới phải được bầu ra để xem xét lại quyết định giám đốc thẩm, 8/5/2020.
Giá như, ông Nguyễn Hòa Bình chỉ dùng 5 vị thẩm phán chứ không phải toàn bộ 17 thành viên trong phiên giám đốc thẩm hồi tháng 5, tình hình đã không trở nên phức tạp, khó xử như thế này.
Dù thế nào, chúng ta đang chứng kiến một bước tiến mới trên con đường đi đến công lý.
Không thể chấp nhận phán quyết lấy đi mạng sống một con người, dựa trên những vi phạm nghiêm trọng trong quá trình tố tụng, dù ở bất kỳ cấp xét xử nào.
MỘT BƯỚC TIẾN CỦA CÔNG LÝ
1. Vụ án tử tù Hồ Duy Hải đến nay đã kéo dài hơn 12 năm, trải qua cấp xét xử sơ thẩm, phúc thẩm và giám đốc thẩm. Theo luật, phán quyết của Tòa giám đốc thẩm là tối hậu. Trớ trêu thay, vụ án này chưa thể khép lại.
Chỉ một ngày sau bài phát biểu của Chánh án Tòa án Nhân dân Tối cao Nguyễn Hòa Bình tại Quốc hội (15/6), Ủy ban Tư pháp Quốc Hội đã họp, thảo luận về tính đúng đắn, sự phù hợp pháp luật của quyết định giám đốc thẩm.
Đa số các thành viên Ủy ban Tư pháp Quốc Hội đánh giá những vi phạm trong điều tra, truy tố, xét xử vụ án Hồ Duy Hải là nghiêm trọng, có thể làm thay đổi bản chất vụ án. Điều này trái ngược hoàn toàn với phán quyết của toàn bộ thành viên Hội đồng Thẩm phán TANDTC.
Từ nhận định đó, họ kiến nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị xem xét lại quyết định giám đốc thẩm theo đúng thẩm quyền tại điều 404 Bộ luật tố tụng hình sự. (Tuổi Trẻ, 16/6/2020. Đa số ủy viên Tư pháp đề nghị xem lại quyết định giám đốc thẩm vụ Hồ Duy Hải)
2. Nếu Ủy ban Thường vụ Quốc hội chấp thuận kiến nghị xem xét lại quyết định giám thẩm của Ủy ban Tư pháp Quốc Hội, lịch sử tư pháp Việt Nam chứng kiến một sự kiện chưa từng có tiền lệ. Đó là : (i).Theo luật định, Hội đồng Thẩm phán TANDTC hiện thời đã hết quyền xét lại quyết định giám đốc thẩm, (ii). Một Hội đồng Thẩm phán TANDTC mới phải được bầu ra để xem xét lại quyết định giám đốc thẩm, 8/5/2020.
Giá như, ông Nguyễn Hòa Bình chỉ dùng 5 vị thẩm phán chứ không phải toàn bộ 17 thành viên trong phiên giám đốc thẩm hồi tháng 5, tình hình đã không trở nên phức tạp, khó xử như thế này.
Dù thế nào, chúng ta đang chứng kiến một bước tiến mới trên con đường đi đến công lý.
Không thể chấp nhận phán quyết lấy đi mạng sống một con người, dựa trên những vi phạm nghiêm trọng trong quá trình tố tụng, dù ở bất kỳ cấp xét xử nào.

Não trạng và hành động của Nguyễn Hòa Bình, dù ở vị trí Chánh án TANDTC, vẫn đậm nét bản chất của tướng côn an.