Bài đăng nổi bật

Bức tường Berlin (Phần 1): Nước Đức chia cắt

  Bức tường Berlin (Phần 1): Nước Đức chia cắt 12/08/2021 Nguyễn Thọ 12-8-2021 Vào ngày này cách đây 60 năm, đêm 12, rạng sáng ngày 13.08.19...

Chủ Nhật, 1 tháng 5, 2022

Tình hình chiến sự Ukraine ngày thứ 65 (29-04-2022)

 

Tình hình chiến sự Ukraine ngày thứ 65 (29-04-2022)

Phan Châu Thành

30-4-2022

1. Quân Ukraina dùng vũ khí hạng nặng, xe tăng và bộ binh đẩy quân Nga ra khỏi các vị trí xung quanh Kharkiv, chiến trận quanh vùng có vẻ như đang thay đổi khi phía Ukrain liên tục tổ chức các cuộc phản công nhỏ nhưng thu được hiệu quả nhất định:

Khu dân cư Ruska Lozowa được giải phóng:

… Kutuzivka cũng vậy:

… sau các cuộc tổng tấn công của phía Ukraina:

Nhiều xe bọc thép Nga đã bị phá hủy:

2. Ở mặt trận phía bắc Donbass, cuộc tấn công chủ lực của Nga ở Izium vẫn ì ạch tiến về phía trước, sau 9 ngày giao tranh, quân Nga mới tiến được khoảng 15-30 km tùy theo mũi tấn công. Quân Ukriana chiến đấu kiên cường và không có gì cho thấy rằng sẽ thua cả. Đây sẽ là cuộc chiến đẫm máu, xem bên nào lực lượng sẽ bị tổn thất nhiều hơn, để rồi bắt buộc phải rút lui.

Bản đồ ngày 20-04-2022, khi cuộc tiến công bắt đầu.

Bản đồ ngày 28-04-2022, cho thấy quân Nga tuy tiến lên phía trước nhưng không có gì đột phá.

Chiến thuật của quân Nga vẫn là dùng pháo binh vùi dập các vị trí của phía Ukraina, rồi cho xe tăng xông lên, nhưng cho thấy sự kháng cự của phía Ukraina cực kỳ hiệu quả và kiên cường, khiến quân Nga chỉ tiến được từng km một. Vẫn không có sự bao vây Donbass từ Izium như kế hoạch của Nga:

… cho thấy quân Ukraina có sự chuẩn bị rất tốt và sỹ khí chiến đấu rất cao. Một số hình ảnh từ chiến trường cho thấy quân Nga tuy tiến lên phía trước nhưng cũng tổn thất nặng nề:

3. Ở chiến trường phía đông và phía nam Donbass, xung quanh Donetsk và Lugansk, nơi mà 8 năm qua có vùng phi quân sự, phía Nga và quân ly khai thậm chí hầu như không tiến được tý nào, bất chấp việc pháo binh đã phá hủy Avidyvka và Maryinka

Cây cầu nối giữa Liman và Slavyansk bị phá hủy:

Nga đang cố gắng tổ chức các đợt không kích tầm thấp trước khi các hệ thống phòng không Gepard của Đức viện trợ cho Ukraina có mặt trên chiến trường:

… thậm chí ném cả bom hạng nặng:

Dùng tên lửa bắn phá các vị trí của Ukraina:

Một số xe quân sự của Ukraina bị phá hủy ở Liman:

Một số khác ở Kramatorsk:

Nhưng các Drone của Ukraina vẫn hoạt động, ném bom các xe tăng Nga:

Lính Ukraina rất phấn khởi khi nghe tin hệ thống phòng không Gepard của Đức sắp ra tới chiến trường:

Tên lửa Grad của quân Ukraina tấn công lại các vị trí của Nga, cho thấy càng ngày càng có nhiều vũ khí hạng nặng của Ukraina trên chiến trường

Xung quanh Severodonetsk tình hình vẫn không có gì thay đổi, Rubyzne đã là một đống gạch vụn, nhưng quân Nga vẫn chỉ kiểm soát được 1/2 thành phố, còn ở Popasna, bất chấp bao nhiêu cuộc tấn công cùng bấy nhiêu lần tuyên bố: „đã chiếm được hoàn toàn”, chiến sự vẫn tiếp tục:

Ở Donbass, quân Ukraina không thể dùng chiến thuật cũ như ở Kyiv, cho phép quân Nga vào sâu trong lãnh thổ rồi tấn công bọc hậu kiểu du kích, bởi quân Nga không phạm sai lầm như đợt trước, mà dùng chiến thuật “cuốn chiếu”, đánh tới đâu xong tới đó. Nhưng phía Ukraina lại kịp xây dựng hàng loạt các phòng tuyến phòng thủ, dày đặc tới mức, kể cả khi bị đẩy lùi ở đâu đó thì chỉ 1 vài km phía sau lại có những trận địa mới, và quân Nga lại phải bắt đầu tấn công lại từ đầu.

Cứ mỗi ngày giao tranh là sức lực của hai bên đều yếu đi, thế nên việc quan trọng nhất là bên nào thiệt hại nhiều hơn, mất tinh thần rồi hoàn toàn không thể tiếp tục chiến đấu. Quân Nga có hỏa lực mạnh hơn nhiều lần, nhưng quân Ukraina phòng thủ lại có lợi thế hơn, ít thương vong hơn.

4. Đã có phim về những người lính biên phòng Ukraina được lực lượng Azov giải cứu về nhà máy Azovstal vài ngày trước đây, như vậy ngoài lực lượng Azov, hiện tại trong các hầm trú ẩn có Lính thủy đánh bộ thuộc Lữ đoàn 36, Biên phòng và cảnh sát, do đó ít nhất phải lên tới 3.000 người.

Cảnh những người lính sống dưới hầm:

… và chiến đấu trên mặt đất, bất kể tuyên bố của Putin là „thành phố Mariupol đã bị chiếm hoàn toàn !”

Xác người chết trên đường phố Mariupol:

Một đoạn phim của Azov tổng hợp quá trình hoạt động của họ ở đây:

5. Ở chiến trường phía nam, xung quanh Zaporizhya cũng không có đột phá gì lớn. Quân Nga không có đủ lực lượng để chọc thủng phòng tuyến của Ukraina, dù ngay lúc đầu đã thành công chiếm được một vài làng, nhưng ngay lập tức bị chặn lại.

Ở đây, quân Nga vẫn sự dụng “chiến thuật” bán phá loạn xạ để phá hủy mọi thứ:

6. Kherson là chiến trường cuối cùng, nhưng tại đây quân Ukraina lại là phía tấn công, và đã chỉ còn cách trung tâm thành phố khoảng 15km. Quân Nga cũng đang tìm cách tấn công vào một vài địa điểm khác, đe dọa Mykolaiv, hòng giảm tải cho Kherson nhưng chưa thu được kết quả gì.

Quân Nga đang lập các chốt bên trong thành phố, người dân ai không được phép rời khỏi thành phố.

Có tin lính Nga và lính Czeczenia đã bắn lẫn nhau sau khi 50 lính Czeczenia định ăn cắp những đồ mà lính Buryats của Nga đã cướp được từ các nhà dân:

Sau lưng quân Nga, du kích Ukraina đã phá hủy thành công đường tàu nối từ Crimea tới Melitopol, qua đó chặn đường tiếp tế vũ khí của Nga bằng tàu hỏa tới mặt trận Kherson

7. Theo chưng cầu dân ý mới nhất của Trung tâm Levady, có tới 74% người dân Nga ủng hộ chiến tranh với Ukraina, và 73% cho rằng Nga sẽ chiến thắng. 57% trong số họ cho rằng những phá hủy và những cái chết của dân thường là do lỗi của Mỹ và NATO, 59% tuyên bố có theo dõi tình hình chiến sự ở Ukraina, 82% cảm thấy lo lắng là có cuộc chiến này xảy ra.

Đây là kết quả của lối tuyên truyền một chiều dùng cả dối trá và tin giả của chính quyền Putin, trong khi truyền thông liên tục đưa các tin thất thiệt về tình hình chiến sự, thông báo rằng “chiến dịch đặc biệt” của Nga là để “giải phóng”người Ukraina khỏi sự cai trị của đám “phát xít và nghiện ma túy”. Phía Nga cũng lan truyền rằng những người nói tiếng Nga ở Ukraina bị kỳ thị và phân biệt đối xử – nên quân độ Nga „phải tấn công để giải cứu và bảo vệ họ”.

Sự thật thế nào thì chỉ cần nhìn các bản tin hàng ngày sẽ rõ. Đảng dân tộc Ukraina, những người mà Nga cho rằng đó là “bọn phát xít mới”, chỉ được sự ủng hộ của 2% dân số Ukraina, trong khi có tới 95% dân số nước này muốn được vào EU “càng sớm càng tốt”

8. Lại thêm một màn “tự vả vào miệng” của truyền thông Nga, khi quay một xe tăng bị phá hủy và thông báo rằng đó là xe tăng Ukraina, coi đó như một chiến công của lính Nga. Tuy nhiên, khi còn 7s nữa là hết phóng sự, camera lại quay được chữ Z sơn trắng phía trước xe, vậy nên, đó là xe tăng Nga bị phá hủy.

9. Chính phủ của Putin vẫn tiếp tục tuyên truyền rằng: “Ba Lan đang có ý định chiếm lại vùng đất phía tây của Ukraina (Lviv), trước năm 1945 thuộc về họ, Ba Lan đang có ý định xây dựng một Nhà nước Ba Lan vĩ đại, xúi bẩy Ukraina chiến tranh với Nga, rồi sẽ tấn công để cướp đất, phục vụ lợi ích của những người theo chủ nghĩa dân tộc đang nắm quyền ở Warsaw”.

Suy bụng ta ra bụng người phản ánh rõ nét trong những tuyên truyền sai sự thật này, trong khi Nga đang tìm mọi cách xâm lược rồi sát nhập các vùng đất phía Đông của Ukraina vào lãnh thổ Nga, thông qua việc “thành lập nhà nước ly khai”, Ba Lan đón nhận gần 3 triệu người tị nạn Ukraina, chia sẻ nhà cửa, thức ăn với họ, đồng thời là một trong những quốc gia ủng hộ Ukraina nhiều nhất, là trung tâm trung chuyển mọi tiếp tế cho Ukraina và hoàn toàn không có bất kỳ đòi hỏi về lãnh thổ nào.

10. Trong tuần tới, EU sẽ đưa ra quyết định cấm nhập dầu từ Nga – New York Times vừa đưa tin.

11. Ngày 9-05, Putin sẽ tổ chức lễ diễu binh ở nhân ngày “Lễ chiến thắng”, bất chấp chiến sự ở Ukraina, nhưng không có bất kỳ một nguyên thủ quốc gia nào sẽ có mặt dự buổi lễ đó, ngay cả đồng minh thân cận nhất của Nga là tổng thống Belarus Lukaszenko. Một vài hình ảnh cho thấy sự chuẩn bị ở Moscowhay St. Peterburg.

Chiến sự sẽ còn kéo dài ở chiến trường phía đông Ukraina, và có thể nhìn thấy là quân Nga không có đủ sức để thực hiện một cuộc tổng tấn công đem lại chiến thắng toàn diện về cho họ. Quân Ukraina đang phòng thủ một cách rất hiệu quả trước kẻ thù mạnh hơn nhiều lần, và kể cả trong trường hợp bị đẩy lùi, họ cũng sẽ lui về 2 thành phố Slavyansk và Kramatorsk để tạo “chỗ đứng cuối cùng”. Việc tấn công xâm chiếm 2 thành phố này sẽ trở thành ác mộng đối với quân Nga, và một lần nữa cho thấy quân Nga thực sự không có sự chuẩn bị tốt cho cuộc chiến này, từ chiến lược, chỉ huy, quân lính cho tới vũ khí.

Cứ mỗi ngày chiến tranh là quân Nga sẽ rời xa chiến thắng đi một chút, bởi chỉ trong một vài tuần nữa, vũ khí hạng nặng do phương Tây viện trợ sẽ ùn ùn chở tới các chiến trường Ukraina, lúc đó, cục diện sẽ khác.

Về mọi phương diện, Putin đã thua cuộc chiến này, ngay từ lúc nó bắt đầu.

Viva Ukraina

Ukraine – Đám cháy rừng (Phần 8)

 

Ukraine – Đám cháy rừng (Phần 8)

Ảnh: Vùng Transnistria ly khai nằm thọt lõm giữa Moldova và Ukraine có khoảng 400.000 người sinh sống, bị cô lập hoàn toàn với thế giới, nhưng sống nhờ viện trợ Nga và được bảo vệ bởi quân đội Nga từ năm 1992. Ảnh trên mạng
với dân số hơn 3,5 triệu, 85% nói tiếng Romanian. Xứ này vốn là một tiểu vương quốc, luôn bị giành giật bởi các đế quốc Ottoman (Thổ Nhĩ Kỳ), Romania và Nga. Sau Cách mạng tháng 10-1917, ở đây đã hình thành một nhà nước Xô-viết, nhưng trong chiến tranh thế giới II, lại bị Đức và đồng minh Romania thanh toán. Sau thắng lợi của Hồng quân năm 1945, nước Moldova với thủ đô là Kishinev lại thành nước CHXHCN Xô-viết. Nhiều sinh viên Việt Nam đã từng học ở đó.

Chế độ XHCN ở Moldova chấm dứt vào năm 1991, khi Liên Xô tan rã. Nước Cộng hòa Moldava độc lập, chế độ dân chủ đại nghị ra đời. Nhưng ngay lúc đó, các lực lượng gốc Slave và thân Nga đã tìm cách tách khu vực Transnistria ở biên giới Ukraine ra khỏi chính quyền Kishinev. Moldova đưa quân đến dẹp. Nội chiến bùng nổ với hơn 1000 người chết.

Trong suốt mấy chục năm XHCN, quân đội Liên Xô coi Moldova là một quân khu, do quân đoàn 14 quản. Khi nội chiến nổ ra, quân đoàn 14 dưới sự chỉ huy của tướng Lebed giữ vai trò trung lập (vì trong đó có rất nhiều sỹ quan binh lính người Moldova). Cuối cùng uy tín chính trị của tướng Lebed đã giúp hòa giải để hai bên ngừng bắn [2]. Nước “Cộng hòa Transnistria Moldova” tự ra đời, không được bất cứ nước nào công nhận. Quân đoàn 14 của Nga vẫn đóng ở đó, không theo một quy chế nào cả. Nước Moldova vẫn coi Transnistria là lãnh thổ của mình, không chấp nhận quyền tự trị của chính phủ bù nhìn ở “Thủ đô Tiraspol”. Nhưng cũng không dám tấn công.

Bị cô lập, Transnistria trở nên tiêu điều. Các xí nghiệp kinh tế từng liên hợp với Ukraine, Moldova, Romania thời kỳ XHCN đều đóng cửa. Thu nhập bình quân đầu người theo sức mua ở đây thấp nhất châu Âu (7000 USD/năm). Ở Moldova, con số này xấp xỉ 14.000. Căng thẳng chủng tộc, bế quan tỏa cảng càng khiến dân chúng bỏ đi. Từ 500.000 dân năm 2015, nay chỉ còn khoảng 370.000 chịu ở lại với nhà nước ly khai.

Nếu Moldova được coi là túp lều nghèo ở châu Âu, thì Transnistria là cô gái xanh xao, bị kẻ cướp cưỡng bức, bắt làm con tin ngay trong một góc lều đó và chủ nhà bất lực.

Khi Nga và Ukraine còn hữu hảo thì quân đoàn 14 vẫn được tiếp tế bằng đường bộ từ cảng Sevastopol (mà Nga thuê lại của Ukraine) hay Odessa. 2.000 quân Nga đóng ở Transnistria cùng 6.000 quân ly khai là cái gai cấy vào giữa cơ thể Moldova. Nước Moldova bé nhỏ với 7.000 quân chính quy, trang bị tồi, luôn nhìn sang Transnistria với nỗi lo canh cánh.

Các chính phủ ở Kishinev từ năm 1991 đến nay luôn do dự trong lựa chọn: Theo Nga hay hướng Tây? Mọi cải cách kinh tế và chính trị của đất nước cũng như con lắc, đu dây giữa hai cực nên suốt 30 năm qua, Moldova chưa đi xa được mấy, dù không có chiến tranh.

Tháng 12.2020, nữ tổng thống cấp tiến Maia Sandu lên cầm quyền đã quyết tâm đưa Moldova lên con đường gia nhập EU [3]. Là nước nghèo và nhỏ, nhưng hai tháng qua Moldova đã chu cấp và giúp đỡ hơn 300.000 người tỵ nạn từ Ukraine sang (giả sử như VN nhận 10 triệu người tỵ nạn).

Ảnh: Nữ tổng thống cấp tiến Maia Sandu của Moldova đang tìm cách đưa đất nước hội nhập vào EU. Nguồn: Internet

Khi Nga xâm lăng Ukraina cuối tháng 2.2022, việc đầu tiên mà Maia Sandu làm là khẩn thiết xin gia nhập NATO. Đây là hy vọng duy nhất của nước cộng hòa bé nhỏ để không bị nuốt chửng.

Hôm 22-4-2022, thiếu tướng Nga Rustam Minnekajew nói rằng, Nga sẽ chiếm toàn bộ vùng Donbas, miền Nam Ukraine bao gồm cả Odessa nối tới tận Transnistria, tạo thành một vòng cung khổng lồ. Những ai hiểu về lịch sử đế quốc Nga sẽ không ngạc nhiên với tham vọng này. Trước năm 1989, xe tăng Nga từng nằm sâu tới tận Hungary, Tiệp Khắc, Đông Đức.

Trong suốt 30 năm qua, Nga chiếm đóng một vùng hầu như không có khả năng tự lập về kinh tế, phải bù lỗ nuôi chính quyền ly khai, phải chịu búa rìu dư luận. Tất cả chỉ nhằm duy trì một đống than chiến tranh âm ỷ. Đống than này giờ đây có thể được thổi bùng để tạo ra đám cháy rừng ở Moldova, như đống than Donbas từng bùng cháy ở Ukraine.

Vì sợ những đám cháy lan sang nhà mình mà cả Gruzia, Moldova, Thụy Điển và Phần Lan đã muốn xin vào NATO sau ngày 24-2-2022. Vì chỉ có NATO mới đủ sức cứu họ trước đe dọa của Nga. Lý lẽ “Vào NATO để đe dọa Nga” là đổi trắng thay đen.

NATO có phải là chiếc khiên thần có thể chặn đứng mọi ngọn lửa chiến tranh hay không? Xin thưa là không. Bài học ở Afghanistan, ở Trung Đông hay Nam Tư còn sờ sờ ra đó.

Afghanistan đang quay trở lại thời kỳ đồ đá vì NATO chỉ đủ sức chặn Taliban bằng bom đạn (kèm theo nhiều cái chết oan uổng của dân thường), nhưng không phải là lực lượng có thể xây dựng một xã hội dân sự vững mạnh, một tầng lớp tinh hoa vừa có tri thức vừa đủ lòng dũng cảm để bảo vệ đất nước trước sự man rợ của chính đồng bào mình. Đó là việc của người Afghanistan.

NATO đã dẹp được cuộc nội chiến Nam Tư bằng bom, bằng việc kẻ lại đường biên giới, lập ra nước Kosovo, nhưng không xóa bỏ được mọi hận thù chủng tộc và tôn giáo nhen nhúm lâu nay, do vậy ở Bosnia-Herzegowina, Kosovo hay ở Bắc Makedonia luôn âm ỷ những lò than chủng tộc, chỉ chờ lúc bùng cháy.

Trong chiến tranh Ukraine, NATO luôn dè chừng, không để bị lôi vào cuộc chiến. Do vậy cho đến nay Ukraine vẫn không có đủ vũ khí nặng để chặn quân Nga, chứ đừng nói đến phản công. Những gì quân Ukraine đạt được đến nay đều nằm ngoài mọi tính toán của giới tướng lãnh NATO. Giờ đây, biết quân đội Nga không mạnh như họ vẫn nghĩ, NATO bớt sợ và ai cũng muốn đánh bại Nga. Nhưng không ai muốn bị Nga coi là kẻ thù chính (Ngoài Mỹ ở bên kia đại dương, có cái ô hạt nhân cứng nhất thế giới).

Mấy chiếc xe tăng Gepard cũ mà Đức mới hứa viện trợ cho Kyiv hôm 26-4 vừa qua là điển hình của thái độ nửa vời đó. Tặng để lấy tiếng là chính phủ Đức giúp vũ khí nặng, để khỏi bị dân chửi, nhưng không nặng đến mức khiến Nga tức giận. Vì Gepard là xe tăng phòng không tầm thấp, dùng cho tự vệ, mà Ukraine đã có khá nhiều vũ khí phòng không tầm thấp. Khi Ukraine hỏi tăng hạng nặng tấn công để đánh thủng các phòng tuyến của Nga, cần các hệ thống phòng không tầm cao để diệt máy bay và tên lửa từ xa thì Berlin chỉ cười trừ, nói quanh.

Nếu NATO muốn đánh Nga đến người Ukraine cuối cùng thì họ đã tuôn vào đó tất cả máy bay MIG, SUKOI, tất cả các xe tăng và hệ thống phòng không S-300, S-400 mà các nước Đông Âu và Thổ Nhĩ Kỳ đang có, chứ không dền dứ, đùn đẩy cho nhau.

Ukraine trụ được cho đến hôm chủ yếu là nhờ:

– Tinh thần và chiến thuật của quân đội;

– Trình độ tổ chức tốt của chính quyền nhằm sử dụng sức mạnh đoàn kết toàn quốc hỗ trợ chiến tranh;

– Sử dụng high tech, cộng với tin tức tình báo của Mỹ, Anh để lấy yếu đánh mạnh;

– Viện trợ vũ khí đạn dược từ phương tây.

Như vậy ngoại viện chỉ là một phần, các yếu tố nội lực mới quyết định.

Nói như vậy để thấy rằng phương Tây chỉ chữa các đám cháy để lửa không bén sang nhà họ chứ không có khả năng và cũng không muốn nhảy vào phá tan cái lò lửa. Do vậy việc các nước nhỏ bám vào đó để nhờ chặn đám cháy rừng đang sắp lan ra tuy là việc cần thiết, nhưng cũng không thể đe dọa Nga.

Và phương Tây cũng không thể cứu giúp tất cả. Để vào được các liên minh quân sự và kinh tế của phương Tây, ứng cử viên phải đạt nhiều tiêu chuẩn về kinh tế, chính trị, quân sự và cả văn hóa mà chủ nhà đặt ra. Trải qua các cải cách ngoạn mục, Ba-Lan, các nước Baltic tuy nằm sát Nga vẫn được tham dự cả EU lẫn NATO. Nếu Thụy Điển và Phần Lan nộp đơn thì việc gia nhập NATO cả về quy chế lẫn hòa nhập quân đội sẽ rất dễ dàng. Nhưng Ukraine, Gruzia, Moldova sẽ phải kinh qua giai đoạn thử thách, thẩm tra sẽ kéo dài, tùy thuộc vào nội lực và quyết tâm cải cách của từng nước.

Ukraine đang tạo cho mình những hình ảnh tốt đẹp nhờ tầng lớp tinh hoa mới. Nhưng đi sâu vào mọi ngõ ngách, nạn tham nhũng, quan liêu vẫn còn nặng, kinh tế vẫn bị quản lý theo phương thức cũ trong khi xã hội dân sự mới phát triển.

Cả Ukraine và Moldova đều đã để lỡ khá nhiều cơ hội bứt ra khỏi vòng cương tỏa của Nga khi đế quốc này còn suy yếu. Giờ đây họ đang đối diện với các đám cháy rừng mà lò lửa đã được kẻ đốt nhà gài cắm từ lâu.

Điều trùng hợp là sự hung hăng của Nga đã khiến giới chính trị ở hai nước này cùng tìm cách thoát Nga và hướng Tây.

Tuy chậm, nhưng người Ukraine đã chứng minh là họ đúng. Nếu thắng cuộc chiến tranh này, dù với giá nào cũng sẽ là một nước Ukraine khác hẳn.

Ngược lại: Thất bại về quân sự, bi bao vây kinh tế, cô lập về chính trị và văn hóa sẽ khiến Nga suy sụp. Dù có chiếm được đất nhưng không được dân chấp nhận, thì kẻ đốt rừng sẽ mãi mãi ngồi bên đống tro tàn.

_____

[1] https://www.nytimes.com/2022/04/26/world/europe/explosions-transnistria-moldova-war.html

[2] https://www.jstor.org/stable/45345720

[3] https://de.wikipedia.org/wiki/Maia_Sandu